گروه روانشناسی راز رویش

آگاهی کلید درمان است.

لوگو برگ

راز رویش یک واحد روانشناسی مشاوره‌ای، آموزشی و پژوهشی است که در گروه پژوهشی کودک و نوجوان با مجوز رسمی از وزارت علوم تحقیقات و فناوری با مدیریت مونا فدایی از سال ۱۳۹۷ آغاز به کار کرده است. این واحد با استفاده از ابزارهای جدید آموزشی از جمله فضای مجازی و برگزاری کارگاه‌های آموزشی و تحلیلی در پی آشنایی هر چه بیشتر عموم مردم با مباحث علمی روز در روانشناسی و به طور خاص شخصیت‌شناسی با نگاهی جدید است.

ادامه

معذرت خواهی آگاهانه زوجین به چه معنا است؟ عشق یعنی لازم نیست هرگز بگویی متاسفم؟ ما عقیده داریم عشق با بیان متاسفم اتفاق می‌افتد. پذیرفتن کامل اشتباهات خود! اما در نظر داشته باشید که گفتن متاسفم شروع خوبی است اما کافی نیست! بیایید با یک مثال شفاف‌تر به این مسئله بپردازیم. به طور اتفاقی همه لیوان لیموناد را روی همه میز ریخته‌اید و کاملاً آشپزخانه را کثیف کرده‌اید؛ سپس به همسر خود می‌گویید متاسفم! آیا به نظر شما این کافی است؟ البته که نه. شما باید در ادامه کار خود را پاکسازی کنید تا بتوانید تازه عذرخواهی آگاهانه خود را شروع کنید. علاوه بر این اگر هر دوی شما در این امر با هم باشید، همسر شما با کمال میل به شما کمک خواهد کرد تا اشتباهی که انجام داده‌اید را با کمک هم بر طرف کنید. فکر می‌کنیم توانسته باشیم در این مثال اثرات عذرخواهی آگاهانه را به شما نشان داده باشیم. اگر این مسئله را در مورد استدلال‌ها، سخنان تند یا اقدامات بدون فکر اعمال کنیم، چه می‌شود؟ چه اتفاقی می‌افتد اگر با هم توافق کنیم که مشکلات زندگی زناشویی خود را برطرف کنیم؟ بدون در جستجوی مقصر بودن به حل مسئله خود فکر کنیم. قبلاً در مقالات زوج درمانی و انواع زوج درمانی مناسب شما در این خصوص سر بسته صحبت کرده‌ایم اما در این مقاله قصد داریم به طور مطلوبی به این مسئله بپردازیم.

عذرخواهی آگاهانه

همه ما زمانی از مسیر اصلی خود منحرف شده و کار اشتباهی انجام می‌دهیم؛ اما موضوع اصلی آن است که کاری برای بازگشت به مسیر اصلی انجام دهیم. معذرت خواهی آگاهانه زوجین دقیقاً به همین مساله می‌پردازد. ما در زوج درمانی خود به زوجین آموزش می‌دهیم که طی سه مرحله عذرخواهی آگاهانه داشته باشند:

  • عذرخواهی کردن
  • ببخش
  • دوباره شروع کنید!

این مسئله در اصل یک فرآیند ارتباطی ترحم آمیز است که هر دو نفر شما را درگیر می‌کند نه تنها فردی را که خطایی مرتکب شده است. باید در نظر داشته باشید که عذرخواهی کردن به روش درست و همچنین پذیرفتن آن هنر است که می‌تواند هر دوی شما را درگیر کند. در اصل در ارتباط دلسوزانه دهنده و گیرنده وجود دارد. به این صورت که دهنده می‌گوید: من به شما آسیب رسانده‌ام، من آن را درک می‌کنم و به عنوان فرد خطاکار پیشنهادی برای جبران آن‌ها دارم. و فرد گیرنده می‌بیند که چگونه برای او مبارزه می‌شود و در نهایت می‌فهمد که شنیدن عذرخواهی و پذیرفتن آن با عشق چقدر مهم است. در اصل در عذرخواهی آگاهانه دهنده و گیرنده هر دو مسئولیت خود را می‌پذیرند و دلایلی که آن‌ها را از هم جدا می‌کند، می‌بینند. در نظر داشته باشید که مسئولیت پذیری و تعمیر عاشقانه یک کار تیمی دو نفره است. اگر خواهان یادگیری بیشتر در مورد روابط زوجین هستید، می‌توانید مقاله ما در خصوص انواع وابستگی زوجین و انواع رابطه زوجین را مطالعه کنید.

مراحل عذرخواهی ذهنی

در این بخش ما مراحل معذرت خواهی آگاهانه زوجین را با هم مرور می‌کنیم. همانطور که در بخش قبل ذکر کردیم؛ عذرخواهی آگاهانه شامل سه بخش است. در این بخش به اختصار به هر مرحله می‌پردازیم.

عذرخواهی کردن

در مرحله اول از معذرت خواهی آگاهانه زوجین فرد خطاکار باید عذرخواهی خود را به عنوان فرد خطاکار ارائه دهد. برای مثال همچین جمله‌ای را بیان می‌کند: من فلان کار اشتباه را انجام داده‌ام و از بابت آن بسیار متاسف هستم و قول می‌دهم این خطا را جبران کنم یا عملکرد بهتری داشته باشم. اگر اشتباهی مرتکب شده‌ام از بابت آن به شدت متاسف بوده و باید بیشتر مراقبت می‌کردم تا این مشکل پیش نیاید. در اصل در مرحله اول از عذرخواهی آگاهانه شما نشان می‌دهید که از کار بد خود آگاهی دارید و مسئولیت تمام و کمال آن را می‌پذیرید.

بخشش

در مرحله دوم از عذرخواهی آگاهانه فرد مورد آزار واقع شده، عذرخواهی شما را با چند کلمه تشکر آمیز می‌پذیرد. برای مثال می‌گوید: ممنون که مسئولیت کار خود را پذیرفتید. متشکرم که گفتید و من شما را برای کار اشتباهی که انجام داده‌اید می‌بخشم. به یاد داشته باشید که وقتی فرد مورد آزار واقع شده، هستید؛ موضع گیری در این مورد و عملکرد خودخواهانه و مجازات شریک زندگی خود برای اشتباهات، وسوسه انگیز است. در یک کلمه بخواهیم بگوییم: اینطوری شما در آینده خواهان عذرخواهی از خود هستید بابت رفتار اشتباهی که با وی داشتید. اگر در حالت عشق و عطوفت به سر می‌برید، به یاد داشته باشید که هر دوی شما در این لحظه، این رابطه و زندگی مشترک هستید. در اصل کاری که باید در این مرحله از عذرخواهی آگاهانه انجام دهید این است که تلاش کنید تا عذرخواهی را با مهربانی بپذیرید. ممکن است اینگونه برخورد کنید که متشکرم این حرف را زدی. متوجه این مسئله هستم که زمانی که سعی می‌کنید کاری با را عجله انجام دهید، خرابکاری می‌کنید. اما در نظر داشته باشید که آسیب آن در نهایت به هردوی ما وارد می‌شود. این مسئله بزرگی نیست عزیزم.

دوباره شروع کنید

در نظر داشته باشید که کار ناتمام همیشه با شکست روبرو می‌شود. در مرحله آخر از معذرت خواهی آگاهانه زوجین باید زخم‌های کهنه را ترمیم کنید و فراموش کنید و از نو شروع کنید. می‌توانید اشتباه خود را جبران کنید و به شریک خود بگویید که آماده شروعی دوباره هستید. بعد از عذرخواهی آگاهانه در اصل شما می‌توانید او را در آغوش بگیرید و ببوسید و به او بگویید که چقدر برای شما مهم است. شاید از خود بپرسید بعد چه کنم؟ خب ما از شما می‌خواهیم تا یک رقابت دوستانه با محبوب خود ایجاد کنید. مثلاً چه کسی می‌تواند با دلسوزی و مهارت بیشتری عذرخواهی کند؟ زیرا در هنگام آسیب هر دو طرف رنج می‌برند بنابراین عذرخواهی آگاهانه یک مهارت رابطه است که دو نفر را به حضور یکدیگر دل گرم می‌کند.

درگیری در روابط

در نظر داشته باشید که درگیری در روابط غیر عادی نیست و لزوماً چیز بدی هم نیست. حتی این مسئله می‌تواند سازنده باشد و در حل مشکلات بعدی به شما کمک کند به شرطی که از معذرت خواهی آگاهانه زوجین آگاهی داشته باشید. در نظر داشته باشید که در مشاجره‌ها منافع شخصی اغلب می‌توانند مانعی برای داشتن بحثی سالم شوند. وقتی مشاجره را به انتقاد از شرکای خود تبدیل می‌کنیم، بعد از آن حتی خود ما احساس بدی خواهیم داشت اما همیشه پیش قدم برای عذرخواهی آگاهانه نمی‌شویم چرا که همیشه می‌خواهیم قدرت خود را در رابطه حفظ کنیم. اما در نظر داشته باشید که در حقیقت عذرخواهی یکی از قدرتمندترین راه‌های برقراری ارتباط مجدد با شریک زندگی خود و بخشش است. در اصل یک عذرخواهی صمیمانه و متفکرانه دارای یک پیام معنادار برای شرکای ما است. این که ما به آن‌ها اهمیت می‌دهیم و برای ما مهم هستند. همانطور که در ابتدای بحث گفتیم در عذرخواهی آگاهانه گفتن متاسفم به تنهایی کافی نیست و کریستین کارتر جامعه شناس در این زمینه می‌گوید: همه عذرخواهی‌ها با هم برابر نیستند و عذرخواهی خوب یک هنر است. کارتر هم به این سه مرحله از عذرخواهی آگاهانه اشاره کرده است و ذکر کرد که عذرخواهی موثر در سه بخش اتفاق می‌افتد، به آن‌ها بگویید چه احساسی دارید، اشتباه خود را بپذیرید و تاثیر منفی کار خود را بپذیرید و در انتها سعی کنید تا شرایط را درست کنید. در اصل او تاکید داشت که تلاش برای جبران خسارت نشان از عذرخواهی واقعی است.

چه موقعی باید عذرخواهی کرد؟

شاید خیلی اساسی به نظر برسد اما اگر متوجه شدید که مرتباً این کار را به تعویق می‌اندازید یا مدام عذرخواهی می‌کنید، زمان آن رسیده است که از پایه با آن بپردازید. در واقع به یاد بیاورید چه زمانی عذرخواهی لازم است؟ عذرخواهی آگاهانه باید در شرایطی مناسب و زمانی که اشتباه رخ داده، صورت بگیرد. در نظر داشته باشید که زمان عذرخواهی در معذرت خواهی آگاهانه زوجین بسیار مهم است. برای مثال وقتی کسی بی دلیل از شما عصبی است، نباید عذرخواهی کنید یا زمانی که می‌خواهید گناه را بپذیرید تا تقابل را گسترش دهید هم عذرخواهی چندان هوشمندانه نیست. تنها زمانی که بهم ریخته‌اید و فردی را آزار داده‌اید باید عذرخواهی کنید این در اصل نوعی پاسخگویی است. روشی برای گفتن این که شما مسئولیت را می‌پذیرید و دردی که آن‌ها کشیده‌اند را تایید می‌کنید و قول می‌دهید که در آینده عملکرد بهتری داشته باشید. البته همچنین می‌توانید بگویید که برای موقعیت‌هایی که هیچ ارتباطی با شما ندارند، متاسفید.

مراحل عذرخواهی کردن معنادار

واقعیت این است که کلمات به تنهایی کار زیادی نمی‌کنند. بله! آن‌ها مهم هستند و اغلب نیاز به گفتن دارند اما در نظر داشته باشید که ارزش آن‌ها به احساسات و اعمال مرتبط با آن‌ها بستگی دارد. عذرخواهی روندی است که ممکن است با گفتن برخی کلمات به پایان برسد اما آماده سازی برای پذیرش عذرخواهی مسئله‌ای است که واقعاً مهم است. در این بخش ما به شما چند گام را آموزش می‌دهیم تا بتوانید یک عذرخواهی آگاهانه از شریک خود داشته باشید.

از کلمات استفاده کنید

شما باید بتوانید برای توصیف دقیق احوالات خود از کلمات استفاده کنید. اگر به شخصی که به او اهمیت می‌دهید، آسیب رسانده‌اید؛ وظیفه شما این است که مسئولیت کاری که کرده‌اید را به عهده بگیرید و توضیح بدهید که چرا این اتفاق افتاده است. برای شریک خود بگویید که متوجه آسیبی که به او زده‌اید؛ شده‌اید و می‌دانید چه دردی کشیده است. در نهایت باید از اقداماتی که باعث آسیب رساندن مجدد به آن‌ها می‌شود، جلوگیری کنید. برای معذرت خواهی آگاهانه زوجین باید قدرت کلمات را درک کنید.

درک متقابل

برای این که بتوانید یک عذرخواهی آگاهانه داشته باشید؛ باید درک بالایی از شرایطی که فرد متقابل داشته است؛ داشته باشید. این مسئله باعث می‌شود که شما بتوانید درد و رنجی را که او متحمل شده است؛ درک کنید. این مسئله سبب می‌شود که میزان نگرانی و درد آن‌ها برای شما قابل درک باشد در نتیجه در برابر کاری که کردید؛ توجیه و دفاع خاصی نمی‌کنید. نفس عمیق بکشید و حال حاضر را درک کنید. سپس برای جبران کاری که کردید؛ اقدامی انجام دهید.

پشیمانی و تاسف خود را ابراز کنید

شاید قبلاً هم به این مسئله اشاره کرده باشیم که باید پشیمانی و تاسف خود از این مسئله به وجود آمده را ابراز کنید تا شریک شما متوجه شود که شما کاملاً نادم و پشیمان هستید. همیشه به این موضوع توجه داشته باشید که بخشش یک روند است و تنها پذیرش عذرخواهی نیست. باید به فرد مقابل خود کمی فرصت بدهید. در اصل برای یک عذرخواهی آگاهانه باید اصیل و صبور باشید. باید به فرد مقابل خود زمانی بدهید تا آمادگی پذیرش کلمات شما را داشته باشد و بتواند روی صحبت‌های شما کمی فکر کند.

طی کردن مراحلی معنادار

در یک رابطه مداوم برداشتن گام‌هایی برای ایجاد اعتماد مجدد و انجام کارها به شیوه متفاوتی در اصل بخشی اساسی برای ترمیم و ایجاد اتصالی دوباره است. توجه کنید که تمامی این مراحل باید برای شما و شریک زندگی شما کاملاً معنی دار باشند. این مسئله ممکن است حتی به منزله مصالحه باشد یا کنار گذاشتن چیزی و فردی یا شاید کاری خاص که باعث دلخوری می‌شود. این مسئله می‌تواند برای شریک شما نیز تبدیل به الگویی خاص شود و در اصل با این کار به او ثابت می‌کنید که دوستش دارید و برای ترمیم رابطه خود هر کار می‌کنید. شاید الان بتوانیم بگوییم که شما عذرخواهی آگاهانه داشته‌اید. یعنی با آگاهی از کاری که انجام داده‌اید و درک از دردی که شریک شما کشیده است؛ می‌توانید ابراز پشیمانی کنید و برای کار بدی که کرده‌اید، راهی برای ترمیم و بازسازی ایجاد کنید.

در نهایت باید بگوییم بیا با آن روبرو شویم. حتی زوج‌های سالم و خوشبخت می‌توانند بحث کنند و حتی گاهی اوقات مشاجره‎‌های تندی هم داشته باشند. در نظر داشته باشید که با وجود سخت کوشی که در روابط خود انجام داده‌اید، با وجود ساعاتی که صرف توسعه شخصی و مدیریت وضعیت خود کرده‌اید و مطمئناً با وجود بهترین و دوست داشتنی‌ترین نیت خود، همیشه تعارض روابط خود را به خوبی کنترل نخواهید کرد. همه ما گاهی اوقات خرابکاری می‌کنیم و کار اشتباه انجام می‌دهیم و یا حتی ناخواسته موجب رنجش عزیزان خود می‌شویم. در نهایت باید عذرخواهی آگاهانه را یاد بگیریم و بدانیم که هنری برای زندگی است. می‌توانید در صورت نیاز مشاوره آنلاین را در ایام قرنطینه تجربه کنید.

بازگشت به وبلاگ